Relato breve de Hugo Javier Freitas.
Relato dun descendente galego.
O home que cavaba terra allea, un oficio para quedar
Andrés chegou á Arxentina a comezos do século XX. Non traía un oficio prestixioso nin un capital que o distinguise.
Traía, como tantos outros, o corpo disposto ao traballo e unha experiencia aprendida na necesidade.
Viña de Galicia, dun mundo rural onde o esforzo físico era parte da vida cotiá.
En Bos Aires atopou unha cidade que medraba rápido, sen planificación suficiente, chea de barrios novos e problemas vellos. Entre eles, un básico: o saneamento. Andrés foi pocero.
Cavou a terra de patios e fondos, humildes e non tanto, abriu pozos onde non había nada, traballou en silencio, por baixo do nivel do chan e fóra de toda épica.
A súa tarefa non deixaba pegadas visibles nin vistosas, mais facía posibles as vidas diarias doutros.
Ese traballo —duro, sucio, repetitivo, anónimo— foi o seu xeito de quedar.
Non se integrou por discursos nin por grandes xestos, senón pola constancia dun home traballador.
Raíces e pozos: a pegada invisible da inmigración galega
Barrio tras barrio, foi parte dunha cidade que se construía tamén desde abaixo; en certo xeito, el era parte dos seus cimentos.
Non sabemos moito dos seus pensamentos.
Sabemos das súas xornadas longas, do seu cansazo, da súa presenza constante e da súa fiabilidade na tarefa.
Sabemos que formou unha familia, que envelleceu traballando, que o seu nome quedou asociado máis ao facer ca ao dicir.
Co tempo, a súa historia volveuse familiar, doméstica, case invisible, agás para Elvira (a súa muller) e os seus tres fillos.
Como a de tantos homes e mulleres que axudaron a erguer e soster a cidade sen aparecer nos relatos oficiais.
Sen monumentos, sen placas, sen rúas co seu nome, sen honras nin distincións públicas.
Hoxe, ao volver sobre a súa vida, non busco elevalo a unha figura excepcional. Busco algo máis simple: recoñecer que a cidade que habitamos foi construída tamén por moitos que, coma el, con oficios humildes e unha ética do traballo silenciosa, pasaron a súa existencia case desapercibidos nunha paisaxe que non deixaba de medrar e mudar.
Andrés non deixou discursos. Só o seu exemplo.
Deixou pozos cavados, casas habitables, unha familia arraigada e un xeito de estar no mundo ao que mirar.
Unha máis entre milleiros de historias existenciais.
E iso, nunha historia de inmigración, non é pouco.